top of page
DSC00401.jpg

Gníomhaíochtaí Tírdhreacha

Is gníomhaíochtaí timpeallachta ar scála níos mó iad Gníomhaíochtaí Tírdhreacha (GT) a dhíreoidh isteach ar fadbhanna ar leith; ar nós bainistíocht speiceas ionracha, rialú a dhéanamh ar scaipeadh scrobarnaí ar féarthailte speiceas-shaibhir, tacú le gnáthóga / speiceas tosaíochta agus cáilíocht an uisce a chosaint.  Go hiondúil, tá na cineál seo gníomhaíochtaí lasmuigh de réimse feirmeoirí aonaracha le déileáil leo ach tá buntáistí móra ag baint leo don phobal agus an timpeallacht i gcoitinne. Cliceáil anseo i gcomhair liosta iomlán de na Gníomhaíochtaí Tírdhreacha. 

Tá liosta thíos de na príomh Gníomhaíochtaí Tírdhreacha do cheantar ACRES Bhoirne Árann. Tá doiciméid sonraíochta faoi Gníomhaíochtaí Tírdhreacha eile liostaithe anseo

7.jpg
Invasive Species

Speiceas Ionracha

Bainistiú Speiceas Ionracha

Cóireáil a dhéanamh a chabhróidh stop a chur le scaipeadh speiceas ionracha, trí feidhmiú luibhicíde spriocdhírithe. Na speiceas ionracha is mó cúis imní i gceantar CP Bhoirne Árann ná Glúineach Bhiorach, Róslabhras, Gunnaire agus Balsam Himiléach. Ceann de na príomh cinn ar mhaith linn díriú isteach air ná an Glúineach Bhiorach in abhantrach na hAille. 

Rialú Glúineach Bhiorach

Iarchúram Glúineach Bhiorach

Instealladh Gais Glúineach Bhiorach

Rialú Ródaideandrón Fiáin/Labhras Silíní 

Iarchúram Ródaideandrón Fiáin/Labhras Silíní 

Rialú Gunnaire

Iarchúram Gunnaire

Rialú Balsam Himiléach

Iarchúram Balsam Himiléach

Traenáil i leith Speiceas Ionracha

Má tá sé ar intinn ag rannpháirtithe ACRES bainistiú a dhéanamh ar speiceas ionracha iad féin, in ionad conraitheoir a úsáid, beidh sé riachtanach go ndéanfaidh tú freastal ar chúrsa traenála ar feadh trí uair a chloig, a bhfaighfidh tú íoctha air. 

knotweed.jpg

Glúineach Bhiorach ag scaipeadh go fairsing ar thalamh feirme
(Sonraí an ghrianghrafadóra: Inishown Rivers Trust)

Traenáil i leith Speiceas Ionracha

Rialú Buailteachas Geimhridh

Winterage

Claíocha cloiche traidisiúnta (Atógáil Iomlán) 

Chun píosaí de chlaíocha cloiche saorsheasta atá tite a athógáil. Is féidir an gníomhaíocht seo a úsáid freisin i gceantar ina bhfuil i ndótháin cloch ar fáil chun claíocha nua a thógáil. 

DSC01952.jpg

Fáil réidh le scrobarnaí le meaisín: Ceantair

Tá sé mar bhuntáiste mór do féarthailte buailteachas geimhridh má fhaightear réidh le scrobarnaí atá ag brú isteach, go háirithe coll, driseacha agus draighin.  Ceadaíonn an GT seo scrobarnach a ghlanadh ag úsáid meaisín le súiste air (gearradh) nó a tharraingt le alpaire ar ithir níos doimhne ar suíomhanna oiriúnach. Déanfar an gníomhaíocht seo nach mór ar gharrantaí buailteachas geimhridh amháin nó i gceantair atá fíor speiceas-shaibhir agus ní úsáidfear é chun talamh atá lán le scrobarnach a ghabháil ar ais i gcomhair féarthailte táirgiúil. 

Screenshot 2025-05-15 161036.jpg

Claíocha cloiche traidisiúnta (Atógáil Iomlán)

Stráice - Fáil Réidh le Scrobarnaí (Uirlis Láimhe)

Fáile Réidh le Scrobarnaí i gCeantair nó Stráicí Dhá-Mhéadar (Meaisín) Bonn Rotha nó Mataí

Struchtúr chun Uisce a Choinneáil  i dTírdreachanna Karst (Glacaire Tobair)

Beartaíonn an GT seo uisce a choinneáil i dtírdreachanna karst trí struchtúr concréite éadoimhin a thógáil a bhailíonn uisce agus é ag sruthú ó thobar nádúrtha. Cuirfidh Glacaire Tobair atá tógtha go maith cosc ar bhealach isteach ag beithigh (áit go mbaineann) trí bhaic miotail a úsáid. D'fhéadfadh an glacaire tobair foinse maith uisce a chruthú chun umair uisce agus/nó tacanna stórála uisce a sholathrú. 

IMG_20221104_110422.jpg

Struchtúr chun Uisce a Choinneáil

Habitat

Tacaíocht um Fiadhúlra agus Gnáthóga

Lochán Fiadhúlra (Le nó gan líneáil) 

Beartaíonn an GT seo bithéagsúlacht na feirme a fheabhsú do réimse fiadhúlra, trí lochán fiadhúlra a thógáil. Is féidir le locháin sláintiúla tacaíocht a thabhairt do réimse leathan plandaí, feithidí uisceach agus fiadhúlra eile. Freisin is féidir le lochán an uisce a choinneáil ar an talamh, dhá scaoileadh ar ais isteach san ithir go mall le linn tréimhsí triomaigh.   San áireamh sa gníomhaíocht seo tá maoiniú ar fáil i gcomhair líneáil, má táfar dhá chur isteach i gceantar shaorshilteach.

pond-412x309.png

Lochán Fiadhúlra (Le nó gan líneáil)

Faraí Ialtóg a thógáil don chrú-ialtóg bheag 

Is féidir le rannpháirtí ACRES faraí samhraidh a thógáil i gceantair a bheadh mar bhuntáiste do Chriú-Ialtóg Bheag a bhíonn ag sealgaireacht agus a théann ar an bhfara thar oíche. An príomh aidhm atá leis an ngníomh seo ná athcheangailt a dhéanamh idir daonraí den crú-ialtóg bheag atá scoite amach, trí bhoscaí fara a chuir isteach ag suíomhanna straitéiseacha idir daonraí atá scoite amach. 

LHB Roost.jpg

Fara Oíche (Vincent Wildlife Trust)

Faraí Ialtóg a thógáil don chrú-ialtóg bheag

Soilsiú Athchóiritheach Tuaithe

Is féidir le clósanna feirme a bheith mar fhoinsí truailliú solais a mbíonn éifeacht iarmhartach acu ar fiadhúlra oíche. Cuireann an gníomh seo íocaíocht ar fáil do rannpháirtí, chun daingneáin soilse atá taobh amuigh ar an bhfeirm, a athrú ó cinn atá geal go dtí cinn atá níos dorcha agus atá fabhrach don spéir (níos laige, níos teolaí), rud a laghdóidh an tionchar ar ainmhithe oíche i gceantair faoin tuath. Tá sé léirithe go n-ardaíonn slandáil trí feiceálacht a laghdú. D'oibreoidh an gníomhaíocht seo go maith leis an Fara don Criú-Ialtóg Bheag, trí choinníoll na gnáthóige a fheabhsú le linn na huaireanta a mbíonn ialtóga is gníomhach. 

darksky.png

Sonraí an ghrianghrafadóra: Dark Sky Ireland

Soilsiú Athchóiritheach Tuaithe

Sconsaí Fíorúla

Chun cumas feirmeoirí i leith bainistíocht innilt ar suíomhanna talamh ard agus gnáthóga tosaíochta a mhéadú. Tá poitéinseal mór ag an teicneolaíocht nua seo i sconsaí fíorúla chun cabhrú le cuspóirí caomhnaithe agus chun cabhrú le feirmeoirí níos mó fóráiste a fháil amach as suíomhanna iarghúlta. Tá rannpháirtí den togra ReFarm sa Bhoireann ag baint triail as coiléir fíorúla faoi láthair.

Virtual Collar_edited.jpg

Sconsaí Fíorúla

Birdlife

Géanna agus Ealaí ar Féarthailte

Gnáthóg agus fóráiste feiliúnach a chur ar fáil do Ghéanna agus Ealaí a fhanann sa gheimhreadh, trí garrantaí a choinneáil ina mbeidh i ndóthain clúdach féarach thar tréimhse an gheimhridh. Sa bhliain tar éis ceadúnas a fháil, caithfear na píosaí talúin sin a choinneáil dúnta do bheosteoic agus meaisíní ón 1ú Deireadh Fómhair go dtí an 31ú Márta. Ní féidir cur isteach ar na héin le linn na tréimhsí áitíochta.  

Tacaíocht do Bheathrá Éan Neamhchoitianta

G & E ar Féarthailte

Lomadh nach ndéanann dochar don Fiadhúlra

Séard atá i gceist le lomadh nach ndéanann dochar don dúlra ná teicníc lomtha, i ngarrantaí a ndéantar lomadh orthu, a fheabhsaíonn marthanas na héin a neadaíonn ar an talamh agus fiadhúlra eile. Agus lomadh ar siúil, ní mór don duine atá ag oibriú an meaisín é sin a dhéanamh ag luas íseal, lomadh ó lár na páirce amach go mall, ag brú na héin amach go dtí imill an gharraí, áit go mbeidh clúdach ann dóibh.

corncrake mowing.jpg

Sonraí an ghrianghrafadóra: Samplaí Lomadh (Corncrake LIFE)

Lomadh nach ndéanann dochar don Fiadhúlra

Moill a chuir ar lomadh do na Lapairí atá ag Pórú

Moill a chuir ar ghníomhaíocht meaisíní laistigh de na garrantaí, go dtí go mbeidh príomh séasúr an ghoir críochnaithe (15ú Márta - 15ú Lúnasa). Sé an aidhm atá anseo ná laghdú a dhéanamh ar an ngortú a d'fhéadfadh tarlú do na sicíní agus d'éin a bhíonn ag neadú ar an talamh agus bainistiú dhá dhéanamh ar an bhféarach. 

Lapwing.jpg

Moill a chuir ar lomadh agus innilt don Traonach 

 

Clúdach agus foscadh neadú a chuir ar fáil, trí moill a chuir ar lomadh agus innilt i gceantair ina bhfuil seans go neadóidh an Traonach idir 1ú Aibreán agus 15ú Lúnasa. 

Crex-in-Cover.jpg

Clúdach Luath/Déanach don Traonach (Barr) 

Tá Clúdach Luath/Déanach (CLD) dírithe ar chlúdach don Traonach a bhunú agus a bhainistiú, go luath san Earrach agus go déanach sa tséasúir, chun foscadh, ceilt, suíomhanna neadú agus creachta a chuir ar fáil. 

Cuirfidh foireann an CP eolas ar leith ar fáil i leith rátaí síolaithe barr agus meascán síolta i bplean a bheidh curtha in oiriúnt don suíomh. 

DSC03619lores.jpg

Clúdach Luath/Déanach don Traonach (Nádúrtha) 

Tá Clúdach Luath/Déanach (CLD) Nádúrtha dírithe ar chlúdach nádúrtha don Traonach a bhunú agus a bhainistiú go luath san Earrach agus déanach sa tséasúir chun foscadh, ceilt, suíomhanna neadú agus creachta a chuir ar fáil. Is féidir é seo a bhaint amach trí spás de 0.1Ha (1000m2) a shaothrú, leasú/burlaí lofa a úsáid agus ceann ar a laghad de na plandaí seo a leanas a bhunú, chun fásra ard a chuir ar fáil: Neantóga, Peirsil Bhó, Feabhrán nó Feileastram.

DSC03612lores.jpg

An Traonach - Moill a chuir ar lomadh nó innilt 

An Traonach - Clúdach Luath/Déanach (Barr)

Lapairí atá ag Pórú - Moill a chuir ar lomadh

An Traonach - Clúdach Luath/Déanach (Nádúrtha)

Water Quality

Pointe Bealach Trasna do Bheostoic

Beartaíonn an GT seo sruthchúrsaí agus draenacha a chosaint ó chreimeadh bruacha agus cailliúint dríodair/cothaithigh trí dhroichead coisithe aonarach a chuir isteach, ag úsáid leaca coincréite réamhtheilgthe agus tromshaothar, chun bealach trasna do bheostoic a áisiú. 

livestock crossing point.png

Cosaint Cailíocht an Uisce

Pointe Bealach Trasna do Bheostoic

Bogach atá sa Díog

Beartaíonn an GT seo sruth na draenacha isteach sna sruthchúrsaí a mhoilliú, trí meaisín rianta a úsáid chun ath-próifíl a dhéanamh ar díoganna, chun ceantair a chruthú áit go mbeidh fásra bogach in ann forbairt. 

Moillíonn an fásra seo sruth an t-uisce, méadaíonn sil-leagan dríodair, agus cabhraíonn le fáil réidh le cothaithigh ón t-uisce. Seans go bhforbóidh na gnáthóga seo isteach i ngnáthóga fíor-luachmhar don fiadhúlra astu féin. 

Bogach atá sa Díog

Damba Móna/Adhmaid chun Draenacha a Bhlocáil

Beartaíonn an GT seo an tábla uisce a ardú i dtalamh portaigh díghrádaithe chun fás sfagnam agus athfhásrú móin lom a áisiú, trí draenacha a líonadh le móin trí meaisín rianta a úsáid, nó trí dambaí adhmaid a chruthú. Is seo ceann de na gníomhaíochtaí is tábhachtaí a chabhróidh le scóranna a ardú ar thalamh portaigh áit go bhfuil draenáil mar príomh fhadhb ann. 

timber dam.png

Draenacha a Bhlocáil - Damba Móna

Draenacha a Bhlocáil - Damba Adhmaid

Draenáil Rianta

Beartaíonn an GT seo coinníoll na rianta atá ann a fheabhsú, trí draenacha trasnaithe a chuir isteach a dhéanfadh bainistiú ar sruth uisce ar na rianta agus chun uisce a chuir ar mhalairt slí isteach i locháin gabhála dríodair taobh leis na rianta, leis an aidhm sciúradh rianta, creimeadh agus cailliúint dríodair isteach i ndraenacha agus sruthchúrsaí a laghdú. 

cross track drain.jpg

Draenáil Rianta

Ath-próifíliú a dhéanamh ar Díoganna/Móin

Beartaíonn an GT seo meaisíní rianta a úsáid chun claonta draenacha/bealaí a leathnú chun gnáthóg oiriúnach a chuir ar fáil do lapairí atá ag pórú agus chun forbairt fásra uisceach a spreagadh. Freisin is féidir é a úsáid chun ath-próifíliú a dhéanamh ar chiumhaiseanna géar de bhruachanna móna i gceantair ina bhfuil creimeadh móna nó sean suíomhanna móna atá róghearrtha.

turf bank to be reprofiled.png

Ath-próifíliú a dhéanamh ar Díoganna/Móin

Gníomhaíochtaí Tírdhreacha Eile

Other LAs

Tá an sonraíocht do na Gníomhaíochtaí Tírdhreacha eile atá ar fáil faoin scéim ACRES liostaithe thíos in ord aibítre. Téigh i dteagmháil led' thoil le oifig an CP i gCarn nó in Inis Oírr, má theastaíonn uait iad a phlé. 

Raithneach Meicniúil

Struimeáil Raithní

Seiceáil Damba (Cloch)

Seiceáil Damba (Adhmad)

Díchoimisiúnú Sean Stáisiún um Tumadh Caorach

Rialú Creimeadh (Geoiteicstíl)

Díog Déanta

Sconsa - Sreang Dheilgneach

Fencing - Leictreach Seasta 

Sconsa - Sreang Caorach

Geataí a Chrochadh

Geataí Oidhreachta a Chrochadh

Damba atá ag ligean

Trachanna Beatha Soghluaiste

Boscaí Soghluaiste Stóráil Beatha 

Caidéil Féarach 

Rialú Fionnán Tar éis Tine

Monatóireacht ar Sconsa atá Creachadóir-Díonach

Sconsaí Díonach ag Suíomhanna áit go mbíonn Lapairí ag Neadú 

Tanc nó Umar Uisce Báistí

Fáil réidh le Crannteorainn Bhuaircíneach

Fáil réidh le Dramhaíl as Suíomhanna Coimíneachta

Gníomhaíocht Athchóiriú - Meaisín 

Gníomhaíocht Athchóiriú - Taisteal 

Imeall Bruachánach and Imeall Bruachánach (Sconsa Caorach)

Imeall Bruachánach Cur Crainn

Rialú Dris Álainn

Iarchúram Dris Álainn

Lochán Gabhála Dríodair 

Aonad Fál Leictreach Grianteasa

Caidéil Grianteasa

Claiseanna Reatha

Innilt Spriocdhírithe (Bó-ainmhithe ar Fionnán)

Innilt Spriocdhírithe (Eachaí ar Aiteann) 

Innilt Spriocdhírithe (Eachaí ar Fionnán_Aiteann an Iarthair)

Innilt Spriodhírithe (Gabhair)

Athdromchla a chur ar rianta Gairbhéal

Linnte Lapairí

Umair Stórála Uisce 

Trachanna/ Umair Uisce

  • Instagram
  • Facebook
  • X
  • Youtube
  • LinkedIn
bottom of page